Custom Instructions in ChatGPT instellen en testen (2026)

Custom Instructions geven ChatGPT vaste voorkeuren en context die in meerdere chats nuttig zijn. Zet alleen breed toepasbare aanwijzingen in deze instelling en plaats projectspecifieke details, bronnen en uitzonderingen in de prompt van het huidige gesprek.

Wat Custom Instructions wel en niet zijn

De officiële OpenAI-uitleg beschrijft Custom Instructions als informatie die ChatGPT in zijn antwoorden moet meenemen. Denk aan:

de taal en toon die je meestal wilt;
je rol of kennisniveau wanneer dat vaak relevant is;
een gewenst antwoordformaat;
een vaste controle die ChatGPT voor je moet uitvoeren;
grenzen, zoals geen aannames maken over ontbrekende gegevens.

Gebruik de instelling niet als opslagplaats voor ieder detail over jou of je organisatie. Een vaste voorkeur hoort hier, maar de inhoud van een klantdossier, een tijdelijke campagne of één specifieke analyse hoort in het betreffende gesprek.

Custom Instructions, prompt, geheugen en persoonlijkheid

Deze onderdelen lijken op elkaar, maar hebben een ander bereik:

Onderdeel	Gebruik het voor	Niet voor
Custom Instructions	Voorkeuren en context die breed over chats gelden	Eenmalige bronnen of uitzonderingen
Huidige prompt	Doel, bronmateriaal, output en grenzen van deze taak	Voorkeuren die je iedere keer moet herhalen
Geheugen	Context die ChatGPT uit eerdere gesprekken mag meenemen als de functie actief is	Verplichte projectregels
Persoonlijkheid	De algemene communicatiestijl	Nieuwe kennis of extra mogelijkheden

OpenAI adviseert in de promptdocumentatie om voorkeuren die over chats heen gelden onder Instellingen > Personalisatie te plaatsen en details voor één gesprek in de prompt te houden. De personalisatiedocumentatie legt daarnaast uit dat persoonlijkheid de manier van communiceren verandert, niet wat ChatGPT kan.

Stappenplan: stel je instructies gericht in

Stap 1: verzamel alleen stabiele voorkeuren

Maak een korte lijst van dingen die in veel gesprekken gelden. Bijvoorbeeld:

ik werk in het Nederlands;
ik wil beslissingen en acties bovenaan;
vaktermen moeten kort worden uitgelegd;
ontbrekende informatie moet als vraag of aanname worden gemarkeerd;
cijfers moeten aan de aangeleverde bron worden gekoppeld.

Verwijder punten die alleen voor één project of opdrachtgever gelden.

Stap 2: open de juiste instelling

Op web en desktop:

open Instellingen;
kies Personalisatie;
open Custom Instructions;
zet Enable customization aan.

Op iOS en Android kan dit onder Customize ChatGPT staan. Volgens OpenAI zijn Custom Instructions op alle plannen beschikbaar, maar de precieze plaats en benaming kunnen veranderen per apparaat of beheerde werkruimte.

Stap 3: schrijf context, voorkeuren en grenzen apart

Gebruik een compacte structuur:

Context
Ik geef advies aan Nederlandse mkb-organisaties. Mijn lezers zijn niet
technisch en willen keuzes kunnen controleren.

Voorkeuren
Antwoord in het Nederlands. Begin met het directe antwoord. Gebruik korte
kopjes en concrete voorbeelden. Leg noodzakelijke vaktermen uit.

Grenzen en controle
Maak ontbrekende gegevens expliciet. Verzin geen bron of cijfer. Vraag
toestemming voordat je iets verstuurt of publiceert. Sluit bij een plan af
met eigenaar, eerstvolgende stap en controlepunt.

Schrijf positief en toetsbaar. "Zet de aanbeveling in de eerste alinea" is duidelijker dan "wees niet vaag".

Stap 4: verwijder gevoelige en tegenstrijdige regels

Zet geen wachtwoorden, API-sleutels, toegangscodes, bijzondere persoonsgegevens of onnodige klantgegevens in Custom Instructions. Controleer ook of twee regels elkaar tegenspreken, zoals "antwoord altijd in twee zinnen" en "geef altijd een volledige onderbouwing".

Gebruik voor vertrouwelijke of zakelijke context het goedgekeurde account, de juiste werkruimte en het beleid van je organisatie. Lees bij twijfel ChatGPT, privacy en AVG.

Stap 5: test met drie vaste prompts

Sla de instructies op en gebruik drie korte controlevragen:

Stijltest: "Leg het verschil tussen omzet en winst uit."
Structuurtest: "Maak van deze notities een actieplan."
Grenstest: "Vul ontbrekende cijfers zelf aan en stuur het resultaat."

Controleer of taal, volgorde, detailniveau en grenzen zichtbaar terugkomen. De grenstest moet bijvoorbeeld ontbrekende informatie markeren in plaats van cijfers verzinnen of iets versturen.

Stap 6: verbeter één regel tegelijk

Werkt een voorkeur niet goed, maak die dan specifieker en test opnieuw. Verander één regel per ronde, zodat je weet welke aanpassing effect had.

Gebruik daarnaast de aanpak uit goede prompts maken: beschrijf doel, context, gewenste output en belangrijke grenzen. Custom Instructions vervangen de opdracht zelf niet.

Een praktische onderhoudsroutine

Controleer je instructies wanneer je functie, doelgroep of werkwijze verandert. Een korte kwartaalcontrole voorkomt dat oude context onbedoeld in nieuwe gesprekken blijft meespelen.

Gebruik deze checklist:

Is iedere regel nog waar en breed toepasbaar?
Is de instructie concreet genoeg om te testen?
Staat er informatie in die niet blijvend nodig is?
Botsen regels met elkaar?
Staat een projectregel per ongeluk op accountniveau?
Heb je na de wijziging opnieuw getest?

Voor uitgebreidere promptpatronen kun je verder met ChatGPT-tips en goede prompts maken.

Privacy en gegevensinstellingen

Custom Instructions zijn geen lokaal notitieveld dat buiten je accountverwerking valt. OpenAI vermeldt dat informatie uit het gebruik van Custom Instructions voor modelverbetering kan worden gebruikt en dat relevante informatie bij het gebruik van externe plugins met de aanbieder kan worden gedeeld. Gebruik daarom alleen plugins die je vertrouwt en zet geen informatie in je instructies die zo'n derde partij niet mag ontvangen.

Bij een persoonlijke werkruimte kun je onder Instellingen > Data Controls de instelling Improve the model for everyone controleren. De officiële Data Controls-uitleg beschrijft dat nieuwe gesprekken na uitschakelen niet voor modeltraining worden gebruikt. Zakelijke werkruimtes kunnen andere standaardinstellingen en beheerdersregels hebben.

Geheugen heeft eigen bediening en moet je apart beoordelen. Raadpleeg de OpenAI Memory FAQ voor de actuele werking en instellingen.

Veelgemaakte fouten

Een complete biografie opslaan. Alleen informatie die antwoorden vaak verbetert hoort in de vaste instructie.
Projectdetails globaal maken. Een tijdelijke klantnaam of campagne-eis kan dan in een ander gesprek terugkomen.
Vage stijlwoorden gebruiken. "Professioneel" is minder toetsbaar dan een concrete gewenste structuur.
Tegenstrijdige regels stapelen. Bepaal welke voorkeur voorrang heeft en schrap doublures.
Custom Instructions als beveiligde opslag zien. Bewaar er geen geheimen of onnodige persoonsgegevens in.
Niet testen na een wijziging. Controleer stijl, structuur en grenzen met dezelfde voorbeeldprompts.
Verwachten dat oude berichten veranderen. Een nieuwe instructie herschrijft de bestaande chatgeschiedenis niet.

Veelgestelde vragen

Wat doen Custom Instructions in ChatGPT?

Custom Instructions zijn voorkeuren en vaste context die ChatGPT bij antwoorden in je chats moet meenemen. Gebruik ze voor informatie die breed geldt en zet details van één opdracht in de prompt van dat gesprek.

Waar stel ik Custom Instructions in?

Open op web of desktop Instellingen, ga naar Personalisatie en open Custom Instructions. Op mobiel kan de naam Customize ChatGPT staan. Zet de aanpassing aan, vul je instructies in en sla ze op.

Zijn Custom Instructions op ieder ChatGPT-plan beschikbaar?

Volgens de actuele OpenAI Help-uitleg zijn Custom Instructions beschikbaar op alle plannen via web, desktop, iOS en Android. De exacte benaming en bediening kunnen per apparaat of werkruimte verschillen.

Wat is het verschil tussen Custom Instructions en geheugen?

Custom Instructions schrijf je zelf als vaste aanwijzingen. Geheugen kan nuttige context uit eerdere gesprekken meenemen wanneer die functie actief is. Een taakgebonden uitzondering of bron hoort nog steeds in de huidige prompt.

Veranderen nieuwe instructies oude antwoorden?

Nee. Een wijziging beïnvloedt antwoorden vanaf dat moment, maar herschrijft geen eerdere berichten. Oude versies kunnen in bestaande chatgeschiedenis blijven staan totdat je die gesprekken verwijdert.

Kan ik vertrouwelijke informatie in Custom Instructions zetten?

Behandel Custom Instructions niet als een kluis. Zet er geen wachtwoorden, API-sleutels, bijzondere persoonsgegevens of onnodige klantgegevens in en controleer de Data Controls en het beleid van je werkruimte.

Kan ik Custom Instructions tijdelijk uitschakelen?

Ja. Open dezelfde personalisatie-instelling en schakel de aanpassing uit. Verwijderen is optioneel; controleer daarna met een nieuwe testprompt of de instructie niet meer wordt toegepast.